Als we het over de handhaving op zwerfvuil door de OVAM-zwerfvuilhandhavers hebben, gaat het meestal over het aantal overtredingen die zij vaststellen tijdens hun controle-acties. Hier willen we graag verandering in brengen en het een keer hebben over de personen die het goede gedrag tonen: de mensen die hun afval juist in de vuilnisbak gooien of mee naar huis nemen, de hondeneigenaars die een hondenpoepzakje bij hebben of de rokers die hun opgerookte peuk netjes in hun zakasbakje weg steken, in plaats van het op de grond of in het rioolputje te gooien. En zo zijn er veel!
Meer dan 4/5 van de Vlamingen gooit zijn afval correct weg
In 2025 werden er in totaal 31 168 controles uitgevoerd door de OVAM-handhavers. Daarvan waren 25 948 tellingen van correct gedrag en 5 220 bestuurlijke verslagen voor vastgestelde inbreuken. Dit komt overeen met respectievelijk 83,25% correct gedrag en 16,75% overtredingen op het achterlaten van zwerfvuil. Met andere woorden meer dan 4/5 van de Vlamingen gaat correct om met zijn afval onderweg.

Figuur 2 vertoont een duidelijke piek in het aantal tellingen van correct gedrag tijdens de zomermaanden. Dat heeft onder meer te maken met de hogere consumptie van eten en drinken buitenshuis, de grotere aanwezigheid van mensen in de publieke ruimte en de toegenomen mobiliteit tijdens vakantieperiodes. Opvallend is dat het aantal bestuurlijke verslagen, in tegenstelling tot de tellingen voor correct gedrag, doorheen 2025 nagenoeg stabiel blijft.
Correct gedrag per gecontroleerde fractie
Bij hondenpoep en het zichtbaar bij zich dragen van hondenpoepzakjes werden het hoogste aantal correcte handelingen opgetekend (8911), gevolgd door peuken (8207), papier‑, karton‑ en eetverpakkingen (4001) en drankverpakkingen (2941), terwijl 1813 tellingen betrekking hadden op andere fracties en 77 meldingen van sluikstort werden geregistreerd.

Goed gedrag over verschillende jaren heen
Als we de vergelijking maken met de voorgaande jaren zien we een lichte positieve trend, nl. dat er een lichte stijgende lijn waar te nemen is in het percentage gecontroleerde personen die het juiste gedrag vertonen:
- 2022: 77%
- 2023: 81%
- 2024: 81.5%
- 2025: 83,25%
Als het goed is, mag het ook wel eens benadrukt worden. Dankjewel aan iedereen die zijn afval op de juiste manier weggooit.
Meer lezen over de handhaving op zwerfvuil door de OVAM handhavers in 2025, klik dan hier voor hun jaarrapport.