Opzet

Deze module bevat maatregelen tegen zwerfvuil en sluikstorten op autosnelwegparkings. Hierbij wordt altijd vertrokken van een integraal beleid dat stoelt op zes pijlers:   

1. infrastructuur

2. omgeving  

3. sensibilisering en communicatie

4. participatie

5. handhaving

6. preventie

Daarnaast beschrijft zo’n aanpak ook de impact van de opgenomen maatregelen en verwijst ze naar goede praktijkvoorbeelden. 

In dit artikel staan we stil bij de pijler omgeving.

Richtlijnen omgeving

Autosnelwegparkings liggen er soms slordig bij, waardoor ze niet uitnodigen tot goed gedrag. Een aantrekkelijke verzorgde parking is de basis voor een goed beheer.   

Enkele maatregelen die je kan nemen zijn:

• Vergroot de aanwezigheid van positieve omgevingsinvloeden, en verklein de aanwezigheid van negatieve omgevingsinvloeden (zoals graffiti of sluikstort). Een mooie omgeving doet de waardering voor de omgeving toenemen en remt het ontstaan van zwerfvuil af (en sluikstort). We verwijzen hierbij naar de Broken Windows-theorie: Zichtbare verloedering leidt tot een toename van normoverschrijdend gedrag. Vervuiling en verloedering trekken (meer) vervuiling en verloedering aan.”
  • Plaatsing van bloemen- en plantenbakken. Verzorgde bloembakken kunnen er voor zorgen dat de parking net en aantrekkelijk oogt voor een gebruiker. Dat zorgt ervoor dat mensen minder geneigd zijn om afval achter te laten.
  • Verfraai de parking met grote foto's, beschilderingen (bijvoorbeeld op containers of muren) of kunsprojecten.
• Vermijd groenbeplanting waarin zwerfvuil makkelijk blijft hangen. Hagen en lage heesters zijn echte zwerfvuilvangers en worden beter vermeden. Vermijd om die reden zeker heesters met doorns. Kies gemakkelijk te onderhouden bomen en struiken.
• Streef naar het geven van een “eigen karakter” of een “eigen verhaal” aan de parking volgens de slagzin: “Meer identiteit, minder anonimiteit.” Verwelkom de bezoekers op de parking en spreek ze ook aan: vraag hun hulp om het net te houden.
• Tref maatregelen m.b.t. graffiti
• Een mooie en rustige omgeving doet de waardering voor de omgeving toenemen en remt het ontstaan van zwerfvuil af (en sluikstort).
  • Verminder het omgevingslawaai of laat het verdwijnen onder een rustgevend geluid (bijvoorbeeld stromend water in een fontein). Dit kan met name door geluidswerende wanden of beplanting tussen de snelweg en de parking.
  • Zorg ervoor dat straatmeubilair, picknickbanken, signalisatieborden, etc, in goede staat zijn. Herstel beschadigingen zo snel mogelijk.
  • Onderhoud de groenvoorziening door regelmatige maai- en snoeibeurten.
• Stem de inrichting van de parking af op de verschillende doelgroepen en voorzie in verschillende functies. Markeer duidelijk de parkeerplaatsen, rustzones en afvalzone. Scheid de verschillende doelgroepen: voorzie aparte parkeerplaatsen voor personenwagens, vrachtwagens, rolstoelgebruikers. Leid vrachtwagens eventueel af naar een parking in de buurt met aangepaste infrastructuur, zodat ze hun afval op gepaste manier kwijt kunnen (vb. grote ondergrondse containers, …). Voorzie aparte speelzones.
• Creëer een veilig gevoel.
  • Zorg voor aangepaste verlichting om het veiligheidsgevoel te verhogen en sociale controle te installeren.
  • Behoud een goed overzicht over het terrein. Vermijd 'dode' hoeken en zones.
  • Beperk de snelheid op de parkings door een slimme inrichting: voorzie looproutes, oversteekplaatsen, drempels, ...
  • Plaats een bewakingscamera en communiceer daarover.

• Voorzie eventueel sanitair. Een goed onderhoud is dan wel zeer belangrijk.